Գնաք խաղաղությամբ, հայագիտության մեծ նվիրյալ
Հայագիտությունը ծանր կորուստ կրեց։
Կյանքից հեռացավ Մաշտոցյան Մատենադարանի գլխավոր ավանդապահ, Ձեռագրագիտության բաժնի վարիչ, պատմական գիտությունների դոկտոր, Գևորգյան հոգևոր ճեմարանի և Երևանի պետական համալսարանի դասախոս ԳԵՎՈՐԳ ՏԵՐ-ՎԱՐԴԱՆՅԱՆԸ։
Գևորգ Տեր -Վարդանյանը բացառիկ գիտնական էր, իսկապես հայագիտության հսկաներից մեկն էր, ով տիրապետում էր մեր ողջ ձեռագրային ժառանգությանը. գիտնական, ով Մատենադարանում ապրող և աշխարհով մեկ սփռված մեր ամեն մի ձեռագիրը գիտեր էջ առ էջ:
Եվ սա՝ առանց չափազանցության:
Նա իր աշխատություններով վեր հանեց մեր հոգևոր գանձերի մասին թաքնված էջերն ու պատմությունները:
Նրա հետ բազմաթիվ հարցազրույցներ վարելու առիթ եմ ունեցել: Իսկ ահա այս մեկը դեռ 2015-ին հրապարակվել էր Հայ Առաքելական եկեղեցու Արարատյան Հայրապետական թեմի «Շողակն Արարատյան» թերթում:
Քննարկել էինք հարցեր, թե մշակութային ինչ կորուստներ կրեց հայ ազգը Հայոց ցեղասպանության տարիներին:
Եվ նա արդար Հատուցմանն հասնելու բաղադրիչներից մեկը համարում էր մեր մշակութային արժեքների վերադարձը, Արևմտյան Հայաստանի տարածքում՝ թշնամու ձեռքում մնացած մեր ձեռագիր մատյաններն ամեն գնով Մատենադարան բերելը: Եվ ուզում էր, որ աշխարհին ձեռագրային հարստություն ու քաղաքակրթություն տված ազգը լինի ու մնա իմաստուն և չհավատա թշնամու՝ խաղաղության որևէ խոստումին:
Ընթերցողին առաջարկվող` մի քանի տարի առաջ լույս տեսած այս հարցազրույցում նրա ասած ամեն խոսքն այնքա՜ն արդիական է...
Շատ ծանր է լինելու մեր ազգային ժառանգությունը աշխարհի մարտահրավերներից պաշտպանելու պայքարը, մեր հարգելի պարոն Տեր -Վարդանյան: Բայց ամեն քայլափոխին միշտ զգալու ենք Ձեր ներկայությունը մեր կողքին, ամենքս մեր ոլորտում քայլելու ենք Ձեր ցույց տված ճանապարհով, որ հաջորդ սերունդները նույնպես կարողանան պահպանել մեր հոգևոր ժառանգությունը և հայ մնան:
Ցավակցում եմ բոլորիս:
Խոնարհումս ազգային նվիրյալ գիտնականի հիշատակին:
Հասմիկ ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Մեկնաբանություններ
Ասում են...
-
Ասում են… Հայաստանում կրկին հակառուսական կեղծ և Արևմուտքի կողմից կառավարելի ալիք է ստեղծվել, թե ՀԱՊԿ-ը մեզ չօգնեց, և ՀԱՊԿ-ից պետք է դուրս գանք։ Նշում են նաև, թե Ռուսաստանը Հայաստանին անհուսալի դաշնակից է
-
Ասում են… Նա Ռուսաստանի բացահայտ թշնամի է, որը, մինչև որոշակի պահը, իշխանության գալով ստիպված էր քողարկել իր մտադրությունները, իր նպատակները։ Մենք թույլ տվեցինք մեզ «մոլորեցնել» հույսերով, թե ինչ-որ կերպ դա կանցնի-կգնա, բայց այդպես չեղավ
-
Ասում են… Հայաստանն իսկապես կատարել է իր աշխարհաքաղաքական ընտրությունը՝ դեմքով շրջվելու դեպի Եվրոպա։ Մենք չենք կարող գործել այնպես, կարծես դա գոյություն չունի։ Մենք՝ ֆրանսիացիներս, պետք է ընդունենք այդ ընտրությունը և հավատարիմ լինենք դրան
-
Ասում են… Զարմանալի է՝ Թրամփն ասաց, որ ոչ ոք իրեն չի ասել՝ Իրանը կարող է փակել Հորմուզի նեղուցը։
Յուրաքանչյուր ռազմական խաղային տեսության ժամանակ, որին ես մասնակցել եմ, առաջին բանը, որ մենք ենթադրել ենք, այն էր, որ Իրանը դա կանի
-
Ասում են… Հնարավոր չէ որևէ գերտերության թիկունքում գործարքներ կնքել, որոնց մասին ամենայն մանրամասնությամբ տեղյակ չլինեն մյուս գերտերությունները: Բոլոր գերտերություններն էլ տիրապետում են հետախուզական այնպիսի հզոր հնարավորությունների, որ փոքր երկրները հազիվ թե կարողանան նրանցից որևէ գաղտնիք թաքցնել
-
Ասում են… Ի տարբերություն Արևմուտքի, որը կոչ է անում Հայաստանին կրճատել Ռուսաստանի հետ իր հարաբերությունները, մենք չենք խոչընդոտում Հայաստանի առևտրատնտեսական կապերի զարգացմանը այլ երկրների, այդ թվում՝ ԱՄՆ-ի և ԵՄ-ի հետ
-
Ասում են… Պետք է անկեղծորեն խոստովանել, որ ընդդիմադիր կուսակցությունների միջև ամիսներ շարունակ ընթացող բանակցությունները ոչ մի համաձայնության չեն հանգեցրել: Այդ պարագայում, պառակտված ընդդիմությանը միավորելու միակ կարող ուժը Սամվել Կարապետյանն է
-
Ասում են… Իրանի հետ հարաբերությունները Հայաստանի համար այլընտրանք չունեն այդ հարաբերությունները կենսական նշանակություն ունեն թե՛ Հայաստանի, թե՛ Իրանի համար, և այս իրողությունը պետք է հասկացնել արևմտյան գործընկերներին
-
Ասում են… Բաքուն դատապարտեց Լեռնային Ղարաբաղի հայ բնակչության ինքնորոշման իրավունքը, որը դրսևորվեց Խորհրդային Միության փլուզման ժամանակ։ Դա բռնություն էր, դատաստան, ոչ թե դատավարություն
-
Ասում են… Վստահ ենք, որ Հարավային Կովկասի երկրները, այդ թվում՝ Հայաստանը, հասկանում են, որ Բրյուսելի և Վաշինգտոնի ենթադրաբար բարի մտադրությունների հետևում թաքնված են սառը հաշվարկներ
-
Ասում են… Իրանի ուրանի պաշարների ոչնչացման և զրոյական հարստացմանն անցնելու ԱՄՆ պահանջներն անիրատեսական են։ Հրթիռային ծրագրի և դաշնակիցներին սատարելու վերաբերյալ պայմանները քննարկման ենթակա չեն։
Իրանը չի ենթարկվի դրսից պարտադրված թելադրանքին։ Մենք անկախ երկիր ենք և ինքներս ենք որոշում մեր ուղին
-
Ասում են… Մեզ բացարձակապես չի վերաբերում այն, ինչ կատարվում է Գրենլանդիայի հետ։ Բայց մենք Միացյալ Նահանգների հետ նմանատիպ հարցեր լուծելու փորձ ունենք:
19-րդ դարում, կարծեմ՝ 1867 թվականին, ինչպես գիտենք, Ռուսաստանը վաճառեց Միացյալ Նահանգներին, իսկ Միացյալ Նահանգները մեզնից գնեց Ալյասկան
-
Ասում են Մենք գիտեինք, որ կանոնների վրա հիմնված միջազգային կարգի պատմությունը մասամբ կեղծ էր։ Որ ուժեղագույններն իրենց կազատեն պարտավորություններից այն ժամանակ, երբ ճիշտ համարեն։ Որ առևտրային կանոնները կիրառվում էին անհամաչափորեն։ Եվ որ միջազգային իրավունքը կիրառվում էր տարբեր խստությամբ՝ կախված մեղադրյալի կամ զոհի ինքնությունից
-
Ասում են… Այս պահին մենք ապրում ենք մեր պատմության ամենածանր փուլերից մեկը: ՈՒկրաինայի վրա ճնշումը հիմա առավելագույնն է։ ՈՒկրաինան կարող է կանգնել չափազանց բարդ ընտրության առաջ` կա՛մ արժանապատվության կորուստ, կա՛մ հիմնական գործընկերոջ հնարավոր կորուստ։ Կա՛մ բարդ 28 կետերի ընդունում, կա՛մ անչափ ծանր ձմեռ
-
Ասում են… Ինչո՞ւ մենք 2020 թվականին այդ պատերազմը չկանխեցինք։ Չէ՞ որ կարող էինք կոշտ զգուշացնել Ադրբեջանին, որ ուժային լուծում թույլ չենք տա։ Եվ ոչինչ էլ չէր լինի
Տարածաշրջանային
ԱՄՆ-ը հերթական անգամ ամրապնդում է իր դիրքերը համաշխարհային ֆինանսական բուրգի գագաթին
Վերջին շրջանում շատ է խոսվում նոր աշխարհակարգի ձևավորման մասին, այն է՝ աշխարհաքաղաքական կենտրոնների ազդեցության գոտիների, ֆինանսատնտեսական լծակների ու ռեսուրսների վերաբաշխման։1974-ին նոր աշխարհի քաղաքական ճարտարապետներից Հենրի Քիսինջերի ջանքերով կնքվեց ԱՄՆ-ի և Սաուդյան Արաբիայի միջև նավթադոլադային (petrodollar) պայմանագիրը...
